(މިލިޔުމަކީ ދަނޑުވެރިކަމާއި ދިރޭ ތަކެއްޗާ ބެހޭ ވުޒާރާއިން ސަރުކާރުގައި ޝާއިއުކުރި ލިޔުމެއް)
ރާއްޖޭގެ މޫސުމަކީ ފަތްކެޔޮ ހެއްދުމަށް އެކަށޭނަ މާހައުލެކެވެ. މުޅި އަހަރު ދުވަހު ހޫނުމިން ހުންނަނީ ފަތްކެޔޮ ހެއްދުމަށް އެކަށީގެންވާ މިންވަރުގައެވެ. ފަތްކެޔޮ އިންދާނީ ކަޅުފަސް ބޯ، ރަނގަޅު ބިމެއްގައެވެ. އަދި ދުވާލަކު މަދުވެގެން 6 ގަޑިއިރު އިރުގެ އަލި ލިބޭ ތަނެއްގައި ގަސްތައް އިންދަން ޖެހެއެވެ.
ބިން ތައްޔާރު ކުރުން:
ފަތްކެޔޮ އިންދަން ބިން ހޮވާއިރު ފެން ތިލަ ސަރަހައްދުތަކަށް އިސްކަން ދެވެއެވެ. ނަމަވެސް ފެން ފުން ސަރަހައްދުތަކުގައިވެސް ރަނގަޅަށް ފެންދީގެން ފަތްކެޔޮ ހެއްދިދާނެއެވެ. ވަޅު ތައްޔާރު ކުރާނީ 4×4 ފޫޓު ސައިޒަށް، 2 ފޫޓު ފުންމިނަށެވެ. ދެ ވަޅު ދޭތެރޭ 8 ފޫޓު އަދި ދެ ބަރި ދޭތެރޭ 10 ފޫޓު ބަހައްޓަން ޖެހެއެވެ.
މުޑުވައް ހޯދުން:
މުޑުވައް ނަގާނީ ރަނގަޅަށް ހެދިފައިވާ ކެޔޮ ފީންޏަކުންނެވެ. ތެދަށް ހެދިފައި ހުންނަ، ބުޑު ފަލަ ނިރު ނެގުމަށް އިސްކަން ދޭންވާނެއެވެ. 3 ފޫޓު ދިގުމިނުގެ ނިރު ނެގުން އެންމެ ރަނގަޅެވެ.
މުޑުވައް ކުރުން:
މުޑުވައް ހޯދުމަށްފަހު، ކުރީގެ މޫތައް ރީތިކޮށް ގަހުން ވަކިކޮށް، ތައްޔާރު ކުރި ވަޅުގައި އިންދަންވާނެއެވެ. ބޮޑެތި ފަތްތައް މަދުކޮށްލައި، ނުކުންނަން ފަށާފައިވާ ފަތްތައް ބަހައްޓައި، ކޮންމެވެސް ވަރެއްގެ ހިޔާ ދޭންވާނެއެވެ.
ބެލެހެއްޓުން:
ކޮންމެ މަހަކު 2-4 ކިލޯގެ ކާދު ނުވަތަ އޯގަނިކް ކާނާ ގަސްތަކަށް ދޭންވާނެއެވެ. ވަޅެއްގައި 3-4 ނިރު ގެންގުޅުން އެންމެ ރަނގަޅެވެ. ހިކެމުންދާ ފަތްތަކާއި ދާލިތައް ނަގައި ސާފުކުރަންވާނެއެވެ.
ބޯށި ކެނޑުން:
ނިރު އިންދާތާ 7-9 މަސް ތެރޭގައި ބޯށި ނިކުންނާނެއެވެ. ކެޔޮ އަރިތައް ހުޅުވި ނިމުމުން ބޯށި ކަނޑާލެވޭނެއެވެ. އެންމެ ފަހުން ނިކުތް އަރީގެ 1 ވަށް ފިޔަވައި އެހެން ހުރިހާ ކެޔޮވަކެއް ކަނޑާލުން ރަނގަޅެވެ.
ކެޔޮގަނޑު ނިވާ ކުރުން:
ބޯށި ކެނޑުމަށްފަހު ކެޔޮގަނޑު ކަނޑާލުމަށް 2-3 މަސް ހޭދަވާނެއެވެ. މި މުއްދަތުގައި ކެޔޮގަނޑުގައި ޚާއްޞަ ކަވަރެއް އަޅުވައި ނިވާކުރުން މުހިންމެވެ.
ކެޔޮގަނޑު ކަނޑައިލުން:
ގިނަ ވައްތަރުގެ ފަތްކޭލުން 10-12 މަސް ދުވަހުގެ ތެރޭގައި ކެޔޮގަނޑު ކަނޑާލެވޭނެއެވެ. ކެޔޮގަނޑު ކަނޑާލުމަށްފަހު ގަސްވެސް ބުރިކޮށްލަންވާނެއެވެ. ގިނަ މީހުން ކެޔޮގަނޑު ކަނޑާލާނީ ގަހުގެ ބުޑުން ބުރިކޮށްލައި ގަސް ވައްޓާލުމަށްފަހުގައެވެ. ދަޅިގަނޑުގެ ދިގުމިން ބަހައްޓަންވާނީ ކެޔޮގަނޑު އުފުލަން ޖެހޭ ދުރުމިނަށް ބަލައިގެންނެވެ. ކެޔޮ ކެނޑުމަށްފަހު އުފުލާ ގެންގުޅުމުގައި ގެއްލުން ނުވާނޭހެން ގެންގުޅެން އިސްކަން ދޭންވާނެއެވެ.
ފަތްކެޔޮ އިންދާ ހެއްދުމަކީ ދިވެހިރާއްޖޭގެ މާހައުލާ ގުޅޭ، އަދި އިޤްތިޞާދީ ގޮތުން ފައިދާހުރި މަސައްކަތެކެވެ. މަތީގައި ބަޔާންކޮށްފައިވާ ގޮތަށް ފަތްކެޔޮ އިންދާ ބަލަހައްޓައިފިނަމަ، ރަނގަޅު އަދި ފެންވަރު ރަނގަޅު އުފެއްދުމެއް ލިބިގެންދާނެއެވެ. ފަތްކެޔޮ ހެއްދުމުގައި މާހައުލު، ބިން ތައްޔާރުކުރުން، މުޑުވައް ހޯދުން، އިންދުން، ބެލެހެއްޓުން، ބޯށި ކެނޑުން، ކެޔޮގަނޑު ނިވާކުރުން އަދި ކެޔޮގަނޑު ކަނޑައިލުމާ ހަމައަށް ކޮންމެ މަރުހަލާއެއްގައިވެސް ސަމާލުކަން ދިނުމަކީ މުހިންމު ކަމެކެވެ.
ފަތްކެޔޮ ހެއްދުމަކީ ކުޑަ ހޭދައަކުން ބޮޑު ނަފާއެއް ލިބޭނެ މަސައްކަތެކެވެ. އަދި މިއީ ރާއްޖޭގެ ދަނޑުވެރިކަމުގެ ދާއިރާ ކުރިއެރުވުމަށް މުހިންމު ދައުރެއް އަދާކުރެވިދާނެ ދާއިރާއެކެވެ. އެހެންކަމުން، ފަތްކެޔޮ ހެއްދުމަށް ޝައުޤުވެރިވާ ފަރާތްތަކަށް މި ލިޔުމުގައި ހިމެނިފައިވާ މަޢުލޫމާތު ބޭނުންތެރިވެގެންދާނެކަމަށް އުއްމީދުކުރަމެވެ.
