ދެ މަހަށްވުރެ ދިގު މުއްދަތެއްގެ މަޝްވަރާތަކަށްފަހު އެމެރިކާއާއި އީރާނާ ދެމެދު ވެފައިވާ ފަހުމުނާމާގައި ސޮއިކުރުމުގެ އިންތިޒާރުގައި ދުނިޔެ މިހާރު އެބައޮތެވެ. ބްލޫމްބާގް ނޫސް އެޖެންސީން ރިޕޯޓުކޮށްފައިވާ ގޮތުގައި، އަންނަ ހުކުރު ދުވަހު ސޮއިކުރާ މި ފަހުމުނާމާގެ ދަށުން ހުރުމުޒު ކަނޑުއޮޅި އަލުން ހުޅުވާލެވޭނެއެވެ. ނަމަވެސް، މިއާއެކު އީރާނުގެ ނިއުކްލިއާ މަޝްރޫއާ މެދު ވާހަކަދެއްކުމަށް ލިބެނީ 60 ދުވަހުގެ ކުރު މުއްދަތެކެވެ. މިއީ އެމެރިކާގެ ކުރީގެ ރައީސުންނަށްވެސް ހައްލެއް ހޯދައިނުދެވި، ބޮޑެތި ބަހުސްތަކެއް އުފެދިފައިވާ މައްސަލައެކެވެ.
ރައީސް ޑޮނަލްޑް ޓްރަމްޕް ވިދާޅުވާ ގޮތުގައި މި ވަގުތީ އެއްބަސްވުމަކީ ސަރަހައްދަށް ދާއިމީ ސުލްހަ ގެނެސްދޭނެ ފެށުމެކެވެ. ނަމަވެސް، މިކަމާ މެދު ޝައްކުއުފައްދާ ފަރާތްތަކުން ދެކޭގޮތުގައި މިއީ ހަމައެކަނި ވަގުތީ ހަނގުރާމަ ހުއްޓާލުމެކެވެ. ސަބަބަކީ އީރާނަށް ދޭނެ އިގްތިސާދީ އެހީގެ މިންވަރާއި، އެގައުމުގެ ނިއުކްލިއާ އަދި ބެލިސްޓިކް މިސައިލް މަޝްރޫއުތަކާ މެދު ދޫދޭން ދެ ގައުމުންކުރެ އެއްވެސް ފަރާތަކުން ތައްޔާރަށް ނެތުމެވެ.
މި ނުތަނަވަސްކަން އިތުރުވަނީ ދެ ފަރާތުގެ މެދުގައި އޮތް އިތުބާރުނެތުމުގެ ސަބަބުންނެވެ. އެމެރިކާއިން ތުހުމަތުކުރާ ގޮތުގައި ތެހެރާނުން ދަނީ ސިއްރު ނިއުކްލިއާ މަޝްރޫއު އަލުން ދިރުވަން މަސައްކަތްކުރަމުންނެވެ. ހަމައެއާއެކު، އިސްރާއީލާއި ލުބުނާނާ ދެމެދު އިތުރުވަމުންދާ ހަމަލާތަކަކީވެސް މި އެއްބަސްވުން މުޅިން ހަލާކުވެދާނެ ފަދަ ނުރައްކަލެކެވެ.
އަސްކަރީ ކުރިމަތިލުންތަކާއި ޓްރަމްޕްގެ ކަންބޮޑުވުންތައް
މި މަސްރަހުގައި އެންމެ ބޮޑު ހުރަހަކަށް ވެދާނެ ކަމަށް ބެލެވެނީ އިސްރާއީލުގެ ބޮޑުވަޒީރު ބެންޖަމިން ނަތަންޔާހޫއެވެ. އޭނާ ވަނީ އެމެރިކާއާއި އީރާނުގެ އެއްބަސްވުމާ މެދު ވަރަށް ބޮޑަށް ދެކޮޅު ހައްދަވާފައެވެ. ފާއިތުވި ދުވަސްތަކުގައި ރައީސް ޓްރަމްޕް، ބޮޑުވަޒީރު ނަތަންޔާހޫއާ މެދު ވަރަށް ބޮޑަށް ހިތްހަމަނުޖެހިފައި ހުންނެވިކަން ވަނީ ހާމަވެފައެވެ. ޓްރަމްޕް އާދިއްތަ ދުވަހު ވިދާޅުވީ، ލުބުނާނަށް ދޭ ހަމަލާތައް ވަގުތުން ހުއްޓާލުމަށް އިސްރާއީލަށް އަމުރުކުރައްވާފައިވާ ކަމަށެވެ. މިއީ މަޝްވަރާތަކަށް އިތުރު ހުރަސްތަކެއް ކުރިމަތިވި ކަމެކެވެ.
ބްރޫކިންގްސް އިންސްޓިޓިއުޝަންގެ ހާރިޖީ ސިޔާސަތާ ބެހޭ ދިރާސާވެރިޔާ މައިކަލް އޯހެންލަން ވިދާޅުވީ، ހުރުމުޒު ކަނޑުއޮޅި ހުޅުވާލުމުގެ ވަގުތީ އެއްބަސްވުމަކަށް އާދެވުނު ނަމަވެސް، މި ދަނޑިވަޅުގައި ދެގައުމުގެ ދެމެދު ޝާމިލު ބޮޑު އެއްބަސްވުމަކަށް އާދެވުމަކީ މުސްތަހީލު ކަމެކެވެ.
އެތެރޭގެ ގޮންޖެހުންތަކާއި ކޮންގްރެސްގެ ދައުރު
އީރާނުގެ ޚާރިޖީ ވަޒީރުގެ ނައިބު ކާޒިމް ޣަރީބުއާބާދީ ވިދާޅުވީ، އީރާނަށް ލިބޭ ކޮންމެ ފުރުސަތެއްގައި ހަމަލާދޭން ތައްޔާރަށް ތިބި ދުޝްމަނުންނާ އެގައުމުން ކުރިމަތިލާންޖެހޭ ކަމަށެވެ. އަދި 60 ދުވަހުގެ މަޝްވަރާއިން ދާއިމީ ހައްލެއް ލިބުނު ނަމަވެސް، ކޮންމެ ފަދަ ރޭވުމަކަށްވެސް އީރާނުން އޮންނާނީ ފުރިހަމައަށް ތައްޔާރުވެގެން ކަމަށް އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ.
މީގެ އިތުރުން އެމެރިކާގެ ކޮންގްރެސްގެ ހުރަސްތައްވެސް އެބަހުއްޓެވެ. އެމެރިކާގެ ގާނޫނު ހަދާ މަޖިލީހުގެ މެންބަރުން ބާރުއަޅުއްވަނީ، އީރާނަށް ދީފައިވާ ދަތިކުރުމުގެ ފިޔަވަޅުތަކަށް ބޮޑު ލުޔެއް ދެވޭނީ ސެނެޓުގެ ހުއްދަ ލިބިގެން ކަމަށެވެ. މިއީ 2015ވަނަ އަހަރު ފާސްކުރި އީރާނުގެ ނިއުކްލިއާ އެއްބަސްވުން މުރާޖާކުރުމުގެ ގާނޫނުގެ ދަށުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ހަމައެކެވެ. އެ ގާނޫނަކީ އޭރުގެ ރައީސް ބަރަކް އޮބާމާ އީރާނާއެކު ވެވި އެއްބަސްވުން ހުއްޓުވުމަށް ހެދި ގާނޫނެކެވެ. ރައީސް ޓްރަމްޕް 2018ގަ އެ އެއްބަސްވުމުން ވަކިވެވަޑައިގަތުމަކީ، އީރާނުން އެމެރިކާއަށް ކުރާ އިތުބާރު މުޅިން ނެތިގެންދިޔަ މައިގަނޑު ސަބަބެވެ.
މުސްތަގުބަލާ މެދު އޮތް ކަންބޮޑުވުންތައް
އެމެރިކާގެ ސެނެޓަރު ލިންޑްސީ ގްރަހަމް ސޯޝަލް މީޑިއާގައި ކުރެއްވި މެސެޖެއްގައި ވިދާޅުވީ، ކުރިއަށް އޮތް ނިއުކްލިއާ މަޝްވަރާތައް އޭނާ ވަރަށް ގާތުން ބައްލަވާނެ ކަމަށެވެ. އަދި މި އެއްބަސްވުމާ މެދު އީރާނުން ދެކޭގޮތާއި އެމެރިކާގެ ވަފުދުން ހާމަކުރާ ކަންކަމާ ދެމެދު ބޮޑެތި ތަފާތުތަކެއް ހުރުމުން ކަންބޮޑުވާ ކަމަށްވެސް އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ.
