އެމެރިކާއިން އިގްތިސާދީ ގޮތުން އީރާނު އިނދެޖައްސާލުމަށް އަޅަމުންދާ ފިޔަވަޅުތައް ވަރުގަދަކުރުމާ ގުޅިގެން، އެ ގައުމުގެ ފައިސާ، ރިއާލްގެ އަގު ދުވަހަކުވެސް ދަށަށް ނުދާ މިންވަރަކަށް ވެއްޓިއްޖެއެވެ. ބައިނަލްއަގުވާމީ މާލީ ބާޒާރުތަކުގައި އީރާނުގެ އިގްތިސާދީ ހާލަތު އިންތިހާއަށް ގޯސްވަމުންދާއިރު، މިއީ ފާއިތުވި ހައެއްކަ މަސްދުވަހުގެ ތެރޭގައި އެ ގައުމަށް ކުރިމަތިވި އެންމެ ބޮޑު މާލީ ލޮޅުމެވެ.
ބްލޫމްބާގް އަދި ބޮންބަސްޓް މާލީ މައުލޫމާތު ދިރާސާކުރާ ސައިޓުތަކުގެ ހިސާބުތަކަށް ބަލާއިރު، ތެހެރާނުގެ އާންމު ބާޒާރުގައި އެމެރިކާ ޑޮލަރެއްގެ އަގު އުޅެނީ 2.04 މިލިއަން ރިއާލްގައެވެ. މިއީ އެމެރިކާގެ ރައީސް ޑޮނަލްޑް ޓްރަމްޕް، އީރާނާ ދެކޮޅަށް "ވަރުގަދަ އިގްތިސާދީ ފިޔަވަޅުތަކެއް" އަޅުއްވާނެކަން އިއުލާނުކުރެއްވި ފަހުން ރިއާލްގެ އަގުން 6.7 އިންސައްތައިގެ ދަށްވުމެކެވެ.
އީރާނުގެ މަރުކަޒީ ބޭންކުން ޑޮލަރެއްގެ ރަސްމީ އަގު 1.5 މިލިއަން ރިއާލްގައި ހިފަހައްޓަން މަސައްކަތް ކުރި ނަމަވެސް، އާންމު ވިޔަފާރިވެރިންނާއި އާންމުން ބޭރު ފައިސާގެ މުއާމަލާތްތަކަށް ބޭނުންކުރަނީ އަގު ބޮޑު ކަޅުބާޒާރުގެ ރޭޓުތަކެވެ.
މާލީ ބާޒާރުގެ ކަންބޮޑުވުންތައް ފިނިކުރެއްވުމުގެ ގޮތުން އީރާނުގެ މަރުކަޒީ ބޭންކުގެ ގަވަރުނަރު އަބްދުއްނާސިރު ހިއްމަތީ ވިދާޅުވީ، ފައިސާގެ އަގަށް އަންނަ މި ބަދަލުތަކަކީ ވަގުތީ އަދި "މާކެޓް ފްލަކްޗުއޭޝަން" ނުވަތަ އޮއިވަރަށް އަންނަ ބަދަލެއް ކަމަށެވެ. އަދި އީރާނުގެ އަތުގައި ބޭރު ފައިސާގެ ރިޒާވް އެކަށީގެންވާ ވަރަށް އެބަހުރި ކަމަށް އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ.
ނަމަވެސް، ހިއްމަތީ ވަނީ އެމެރިކާގެ ދަތިކުރުމުގެ ފިޔަވަޅުތަކުގެ ސަބަބުން އީރާނުން ބޭރަށް ފޮނުވާ ތެލުގެ މުއާމަލާތްތައް ވަރަށް ބޮޑަށް ހުއްޓިފައިވާކަމަށް އިއުތިރާފްވެވަޑައިގެންފައެވެ. މިއީ އެ ގައުމަށް ބޭރު ފައިސާ ވަންނަ މައިގަނޑު ދޮރު ބަންދުވުމުގެ މައިގަނޑު ސަބަބެވެ.
ރިއާލްގެ އަގު ވެއްޓުމުގެ ސީދާ ނޭދެވޭ އަސަރު ކުރަމުންދަނީ އީރާނުގެ އާންމު ރައްޔިތުންނަށެވެ. އިމްޕޯޓް ކުރާ ކާބޯތަކެއްޗާއި ރޯ މެޓީރިއަލްގެ އަގު ބޮޑުވުމުގެ ސަބަބުން، ތަކެތީގެ އަގު ވަނީ އިންތިހާއަށް އުފުލިފައެވެ. ޚަބަރުފަތުރާ ވަސީލަތްތަކުން ރިޕޯޓުކުރާ ގޮތުގައި:
-
ހަނޑޫ: ހަނޑުލުގެ އަގު ވަނީ 60 އިންސައްތައަށް އުފުލިފައެވެ.
-
ގެރިމަސް: ގެރިމަހުގެ އަގު ވަނީ 150 އިންސައްތައަށްވުރެ މައްޗަށް ގޮސްފައެވެ.
-
އިންފްލޭޝަން: އީރާނުގެ އިންފްލޭޝަން ރޭޓު 88 އިންސައްތައަށް އަރާފައިވާއިރު، އިގްތިސާދު 5 އިންސައްތައަށްވުރެ ބޮޑަށް ކުޑަވާނެކަމަށް އިންޓަނޭޝަނަލް މަނިޓަރީ ފަންޑު (އައިއެމްއެފް) އިން ވަނީ ލަފާކޮށްފައެވެ.
އެމެރިކާގެ ޓްރެޜަރީ ސެކްރެޓަރީ ސްކޮޓް ބެސެންޓް ވިދާޅުވެފައިވަނީ، ވޮޝިންގްޓަންގެ އަމާޒަކީ އީރާނުގެ އިގްތިސާދީ މައި ނާރުތައް ބަންދުކޮށް، އެ ގައުމާއެކު ވިޔަފާރިކުރާ އެހެން ގައުމުތަކަށްވެސް ސާނަވީ ދަތިކުރުމުގެ އަދަބުތައް ކުރިމަތިކުރުވުން ކަމަށެވެ. އެގޮތުން، ޔޫއޭއީއިންވެސް ވަނީ އީރާނާއެކު ކުރާ މާލީ މުއާމަލާތްތައް ވަގުތީގޮތުން ހުއްޓާލާފައެވެ.
މި ފިޔަވަޅުތަކުން ރެކުމަށްޓަކައި އީރާނުގެ ޚާރިޖީ ވަޒީރު އައްބާސް އަރާގްޗީ ވިދާޅުވީ، ތެހެރާނުން ދެން އިސްކަންދޭނީ އިރުމަތީގެ ގައުމުތަކާ، ޚާއްސަކޮށް ޗައިނާއާއެކު އޮތް ވިޔަފާރި ގުޅުންތައް ފުޅާކުރުމަށް ކަމަށެވެ. އަދި ބްރިކްސް އަދި ޝަންހާއީ ކޯޕަރޭޝަން އޮގަނައިޒޭޝަން ފަދަ ޖަމްއިއްޔާތައް މެދުވެރިކޮށް ހުޅަނގުގެ އިގްތިސާދީ ނުފޫޒާ ދެކޮޅަށް މަސައްކަތް ކުރައްވާނެ ކަމަށް އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ.
