އިސްލާމީ ދިރިއުޅުމުގެ ވައްޓަފާޅީގައި ބޯ ނިވައިކުރުމަކީ ސުންނަތެކެވެ. މިކަމާ ގުޅޭގޮތުން އިލްމުވެރިންގެ ބަސްފުޅުތަކުން އެނގޭ ގޮތުގައި، ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ބޯ ނިވައިކުރެއްވުމަށް ޢިމާމާކޮޅު އޮޅުއްވުމާއި، ތާކިހާ އެޅުއްވުން ފަދަ ކަންކަން ކުރައްވާފައިވެއެވެ.
އިމާމް އިބްނުލް ޤައްޔިމް ރަޙިމަހުﷲ އެކަލޭގެފާނުގެ ޒާދުލް މަޢާދުގައި ވިދާޅުވެފައިވެއެވެ.
(وَكَانَ يَلْبَسُ الْقَلَنْسُوَةَ بِغَيْرِ عِمَامَةٍ، وَيَلْبَسُ الْعِمَامَةَ بِغَيْرِ قَلَنْسُوَةٍ)
މާނައަކީ: "އެކަލޭގެފާނު ޢިމާމާކޮޅެއް ނެތިތާކިހާ އަޅުއްވައެވެ. އަދިތާކިހާއަކާ ނުލައި ޢިމާމާކޮޅު އޮޅުއްވައެވެ."
މީގެ އިތުރުން ސަޙީޙު ސުނަނު އަބީ ދާވޫދު ގައި ވާ ރިވާޔަތުން، ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަގެ ޞަޙާބީން ވެސް ބޯ ނިވައިކުރައްވައި އުޅުއްވިކަން ސާބިތުވެއެވެ. އިމާމް އިބްނު އަބީ ޝައިބާ އެކަލޭގެފާނުގެ މުޞައްނަފު ގައި "ތާކިހާ އެޅުމުގެ ބާބު" ގެ ނަމުގައި ޚާއްޞަ ބާބެއް ހިމަނުއްވައި، ސަލަފުއްޞާލިޙުން ބޯ ނިވައިކުރެއްވިކަމުގެ ވާހަކަތައް ގެންނަވާފައިވެއެވެ.
މިއީ އަޅުކަމެއްގެ ގޮތުގައި އޮތް ސުންނަތެއްތޯ؟
މިތަނުގައި ސަމާލުކަން ދޭންޖެހޭ ވަރަށް މުހިންމު ނުކުތާއެއްވެއެވެ. ޝައިޚު އަލްއަލްބާނީ ރަޙިމަހުﷲ ވިދާޅުވާ ގޮތުގައި، ބޯ ނިވައިކުރުމަކީ އިސްލާމީ ރީތި އާދައަކަށް ވީނަމަވެސް، މިއީ "ސުންނަތުއް ތަޢައްބުދިއްޔާ" (އެބަހީ: ޘަވާބު ލިބޭ އަޅުކަމެއްގެ ގޮތުގައި ކަނޑައެޅިފައިވާ ޚާއްޞަ ސުންނަތެއް) ނޫނެވެ.
ޝައިޚު ވިދާޅުވެފައިވެއެވެ:
(بأننا نقول أن ذلك ليس من السنة أي السنة التعبدية وكذلك نقول هذه الألبسة التي كان يلبسها الرسول عليه السلام هي من عادة البيئة وعادة العرب الذي هو عليه الصلاة والسلام منهم)
މާނައަކީ: "އެއީ ޝަރުޢީ އަޅުކަމެއްގެ ގޮތުގައި އޮތް ސުންނަތެއް ނޫނެވެ. އަދި ހަމަކަށަވަރުން ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ބޭނުންކުރެއްވި މި ހެދުންކޮޅުތަކަކީ އެކަލޭގެފާނު ނިސްބަތްވެވަޑައިގަންނަވާ ޢަރަބީންގެ މާހައުލާއި އާދަކާދައިގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭ ކަންކަމެވެ."
ބޯ ނިވައިކުރުމަކީ އިސްލާމީ ޝަރީޢަތް ހުއްދަކުރާ އަދި ބާރުއަޅާ ރީތި އާދައެކެވެ. ނަމަވެސް، އެކަން ކުރަންޖެހޭނީ ހަމައެކަނި ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ އެޅުއްވި ވައްތަރުގެ ތާކިހާއަކުން ނޫނެވެ. ކޮންމެ މީހަކުވެސް އެމީހެއްގެ ޤައުމުގެ ޢާންމު އާދަކާދައާ އެއްގޮތަށް، ކާފަރުންނާ ވައްތަރު ނުވާނެ ގޮތެއްގެ މަތިން ބޯ ނިވައިކުރުން އެކަށީގެންވެއެވެ.
ސަރަހައްދީ އާދަކާދައިގެ މިސާލުތައް
މިސާލަކަށް، ހިންދުސްތާނާއި ޕާކިސްތާނު ފަދަ ސަރަހައްދުތަކުގައި ދިރިއުޅޭ މުސްލިމުންނާއި ސިކުންގެ ތެރޭގައި ވެސް ބޯ ނިވައިކުރުމަކީ އެމީހުންގެ މާހައުލުގެ ސަގާފީ ހަމައެކެވެ.
- އިންޑިއާ/ޕާކިސްތާނުގެ މުސްލިމުން ޢާންމުކޮށް އަޅާ 'ޓޯޕީ' ފަދަ ތަކެއްޗަކީ އެމީހުންގެ މާހައުލުގައި އެކަށީގެންވާ އަދި އިސްލާމީ ރީތި އާދަތައް ދަމަހައްޓާ ބޯ ނިވައިކުރުމުގެ ވަސީލަތްތަކެވެ.
- ސިކުންގެ ދީނީ އާދައިގެ ތެރޭގައި 'ދަސްތާރު' (ފޮށާ) ބޮލުގައި އޮޅުން ހިމެނެއެވެ. މިއީ އެމީހުންގެ ސަގާފީ ބޯ ނިވައިކުރުމެވެ.
މި ހުރިހާ މިސާލަކުން ވެސް ދޭހަވަނީ، ބޯ ނިވައިކުރުމަކީ އިންސާނިއްޔަތުގެ ތެރޭގައި ވެސް އެއްޒަމާނެއްގައި ނުވަތަ ބައެއް ސަގާފަތްތަކުގައި ހުރި ރީތި އާދައެއް ކަމާއި، އިސްލާމްދީން އެކަމަށް ޖާގަދީފައިވަނީ އިންސާނާގެ ޤަދަރުވެރިކަމާއި ރީތިކަން ދަމަހައްޓައިދޭ ކަމެއްގެ ގޮތުގައެވެ.
ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަގެ ސުންނަތުން ސާބިތުވާނީ ޢިމާމާކޮޅު އޮޅުއްވުމާއި ތާކިހާ އެޅުއްވުމެވެ. ނަމަވެސް، އެކަމުގައި ޚާއްޞަ ވައްތަރެއްގެ ތާކިހަލެއް ނުވަތަ ފޮތިކޮޅެއް ކަނޑައެޅިފައި ނުވެއެވެ. އިންސާނާ އޭނާގެ ޤައުމުގެ ޢާންމު އާދަކާދައިގެ ތެރެއިން ބޯ ނިވައިކޮށްފިނަމަ، އެކަމުން ރަސޫލާގެ ސުންނަތް ޙާޞިލުވެ، އޭނާއަށް ޘަވާބު ލިބޭނެއެވެ. والله أعلم.
މިއީ ފައިޞަލް އިބްނު ޢަބްދުލްޤާދިރު އިބްނު ޙަސަން (އަބޫ ސުލައިމާން) ގެ ވާހައިގެ މައްޗަށް ބިނާކޮށް ލިޔެފައިވާ ލިޔުމެކެވެ.
