މިހާރުގެ އީރާނުގެ ބާނީ: ޑރ ޢަލީ ޝަރީޢަތީ: އީރާންގެ ހޭލުންތެރިކަމުގެ ބާނީ

ޢަލީ ޝަރީޢަތީ ފެނުނީ އޭނާގެ ފުލެޓުގެ ކޮޓަރީގެ ދޮރުމަތީގައި ވެއްޓިފައި އޮއްވައެވެ. އޭނާގެ މަރުގެ ހާދިސާއާ ގުޅޭގޮތުން އެއިރުގެ ސިއްޙީ ރިޕޯޓްތަކުގައި ބުނެފައިވަނީ އޭނާ އަވަހާރަވީ ހިތްހުއްޓުމުގެ ސަބަބުން ކަމަށެވެ. ގިނަ ބަޔަކު މި ރިޕޯޓް ޤަބޫލުކުރަން ދެކޮޅު ހެއްޖެއެވެ. އެއީ އޭނާގެ ފިކުރީ މަސައްކަތްތަކުގެ ސަބަބުން އީރާނުގެ އޭރުގެ ޝާހުގެ ވެރިކަމަށް ބޮޑެތި ގޮންޖެހުންތަކެއް ކުރިމަތިވެފައިވާ ދަނޑިވަޅަކަށްވުމުން، އީރާނުގެ ޖާސޫސީ އިދާރާ ކަމަށްވާ "ސާވާކް" އިން އޭނާ އަވަހާރަކޮށްލީ ކަމަށް ގިނަ ބަޔަކު ތުހުމަތުކުރިއެވެ.

އޭނާގެ ހަށިގަނޑު ފެނުނު އިރު އޭނާގެ ސިފަ ވަރަށް ބޮޑަށް ބަދަލުވެފައިވާ ކަމަށް ބައެއް މީހުން ކިޔައިދެއެވެ. ޝަރީޢަތީގެ މަރަކީ މިއަދާ ހަމައަށް ވެސް އީރާނުގެ ތާރީޚުގައި ޖަވާބު ނުލިބި އޮތް، އަދި ވަރަށް ބޮޑެތި ސުވާލުތަކެއް އުފެދިފައިވާ ހާދިސާއެކެވެ. އޭނާގެ މަރާއެކު، އޭނާގެ ފިކުރުތައް އީރާނުގެ ޢާންމު ރައްޔިތުންގެ ތެރޭގައި އިތުރަށް މަގްބޫލުވެ، އޭގެ ފަހުން އައި އިސްލާމީ އިންޤިލާބީ ބަދަލުތަކަށް ހިތްވަރަކށް ވެގެން ދިޔައެވެ.

ޢަލީ ޝަރީޢަތީއަކީ ހަމައެކަނި ލިޔުންތެރިއެއް ނޫނެވެ؛ އޭނާއަކީ އިސްލާމީ ފިކުރާއި ސޯޝިއޮލޮޖީ ގެ އިޖުތިމާޢީ ޢިލްމު އަދި ފަލްސަފާ ގުޅުވައިގެން، 20 ވަނަ ޤަރުނުގެ އީރާނުގެ މުޖުތަމަޢަށް އައު ދިރުމެއް ގެނެސްދެއްވި ބޮޑު ފިކުރީ އިންޤިލާބީ ބޭފުޅެކެވެ. އޭނާގެ ލިޔުންތަކާއި ޚިޔާލުތައް ފާހަގަކުރެވޭ މުހިންމު ބައިތަކަކީ:

1. އިސްލާމްދީން: "ސުންނަތުގެ ބަދަލުގައި ހަރަކާތެއް"

ޝަރީޢަތީގެ އެންމެ ބޮޑު ފިކުރީ ކާމިޔާބީއަކީ، އިސްލާމްދީނަކީ ހަމައެކަނި އަޅުކަމުގެ އުޞޫލުތަކެއް ނޫން ކަމަށާއި، އެއީ ޢަދުލު އިންސާފާއި މިނިވަންކަމަށްޓަކައި މަސައްކަތްކުރާ "ސިޔާސީ އަދި އިޖުތިމާޢީ ޢަޤީދާއެއް" ކަމަށް ތައާރަފްކޮށް ދެއްވުމެވެ.

• ރަތް ޝީޢިއްޔަތާއި ކަޅު ޝީޢިއްޔަތު: އޭނާ ވަނީ ޝީޢީ ތާރީޚު ދެ ބަޔަކަށް ބައްސަވާފައެވެ. "ރަތް ޝީޢިއްޔަތު" (ޢަލީގެފާނުގެ ޝީޢިއްޔަތު) އަކީ ޢަދުލު އިންސާފާއި ޙައްޤަށްޓަކައި އަނިޔާވެރިކަމާ ދެކޮޅަށް ތެދުވާ ހަރަކާތެކެވެ. "ކަޅު ޝީޢިއްޔަތު" (ޞަފަވީންގެ ޝީޢިއްޔަތު) އަކީ، ވެރިކަމުގެ ބާރުތަކާ ގުޅިގެން މީސްތަކުން ހޭލުންތެރިކަމުން ދުރުކޮށް، ހަމައެކަނި ރަސްމީ ކަންތައްތަކެއްގެ ތެރޭގައި ޤައުމު ބާއްވާ ފިކުރެވެ.

2. "އިސްލާމްޝިނާސީ" (އިސްލާމޮލޮޖީ)

ޝަރީޢަތީގެ އެންމެ މަޝްހޫރު މަސައްކަތަކީ "އިސްލާމްޝިނާސީ" (އިސްލާމްދީން ދެނެގަތުން) އެވެ. އޭނާ މީސްތަކުންނަށް ގޮވާލެއްވީ އިސްލާމްދީނުގެ އަސްލު މަޤްޞަދުތަކާ ހަމައަށް "އަމިއްލަ ނަފްސަށް އެނބުރި ދިއުމަށެވެ". އޭނާގެ ނަޒަރުގައި، އިސްލާމީ އުއްމަތް ވެއްޓިފައިވާ އަނދަވަޅުގެ ފަހަތުފައިވާ ސަބަބަކީ ބޭރުގެ ފިކުރުތަކަށް ޚާއްޞަކޮށް ހުޅަނގުގެ މާއްދީ ފިކުރުތަކަށް އަޅުވެތިވުމެވެ.

3. "ރައުޝަންފިކުރު" ފިކުރީ ގިންތީގެ ދައުރު

ޝަރީޢަތީ ދެކެވަޑައިގަތް ގޮތުގައި މުޖުތަމަޢެއް ބަދަލުކުރުމުގެ އެންމެ ބޮޑު ޒިންމާއެއް އޮތީ "ރައުޝަންފިކުރު" ނުވަތަ ފިކުރީ ގިންތީގެ ހޭލުންތެރި ވިސްނުންތެރިންގެ މައްޗަށެވެ.

• އޭނާގެ ފިކުރުގައި މިއީ ހަމައެކަނި ޑިގްރީ އޮތް މީހުންނެއް ނޫނެވެ. މިއީ މުޖުތަމަޢުގެ ހާލަތު ދެނެގަނެ، ޢާންމު ރައްޔިތުންނަށް ޙައްޤު މަގު ދައްކައިދޭ، ޖިހާދީ ރޫޙެއް ކުރިއަށް ނެރޭ މީހުންނެވެ.
• އޭނާ ފާޑުވިދާޅުވީ، ދީނީ ޢިލްމުވެރިންނަށް އެކަނި ބަރޯސާވެ، ޒަމާނީ ސައިންސާއި ސިޔާސީ ހޭލުންތެރިކަން ނެތް ޢިލްމުވެރިންނަށެވެ.

4. ޙުޅަނގުގެ ފިކުރާއި އިސްލާމްދީން

ޝަރީޢަތީއަކީ ހުޅަނގުގެ ސޯޝިއޮލޮޖީއާއި ފަލްސަފާ މާކްސިޒަމް އާއި އެގްޒިސްޓެންޝިއަލިޒަމް ފަދަ ފަލްސަފާތައް ރަނގަޅަށް ދެނެވަޑައިގެން ހުންނެވި ބޭފުޅެކެވެ. ނަމަވެސް އޭނާ އެ ފިކުރުތައް ބޭނުންކުރެއްވީ އިސްލާމީ ޙަޟާރަތު ހަރުދަނާ ކުރުމަށެވެ. އޭނާ "މާކްސިޒަމް" ގެ އިޖުތިމާޢީ ޢަދުލުވެރިކަމުގެ ވިސްނުންތައް ބަލައިގަތް ނަމަވެސް، މާއްދިއްޔަތުގެ މައްޗަށް ބިނާވެފައިވާ އެ ފިކުރުގެ މައިގަނޑު އަސާސާ ދެކޮޅު ހެއްދެވިއެވެ.

5. އޭނާގެ ލިޔުންތަކުގެ ޚާއްޞަ ސިފަ

• ޝަރީޢަތީގެ ލިޔުންތަކަކީ ޖަޒުބާތުން ފުރިގެންވާ، އެހެނަސް ތަފާތު ތާރީޚީ ޙަޤީޤަތްތަކުގެ މައްޗަށް ބިނާވެފައިވާ ލިޔުންތަކެކެވެ. އޭނާގެ ވާހަކަ ދެއްކުމުގެ ވައްޓަފާޅިއަކީ ޔުނިވަރސިޓީ ދަރިވަރުންނަށް ވަރަށް ފަސޭހައިން ވިސްނޭ ގޮތަށް ޚިޔާލުތައް ހުށަހަލައިދޭ އުސްލޫބެކެވެ.

• މުހިންމު ފޮތްތައް:

• އައްނަބާހާ ވަލްއިސްތިޙްމާރު (ހޭލުންތެރިކަމާއި ކަންނެތްކަން)
• ދީން ދީނާ ދެކޮޅަށް
• މުސައްޢަލް-މުޘައްޤަފް (ވިސްނުންތެރިޔާގެ ޒިންމާ)

ޝަރީޢަތީގެ މުޅި ފިކުރީ ޙަޔާތް ބިނާވެފައިވަނީ އިންސާނާގެ މިނިވަންކަމާއި، ޙައްޤާއި، ބާރުވެރިކަން ﷲ ގެ ދީނުގެ ހިޔަލުގައި ޙާޞިލުކުރުމުގެ މައްޗަށެވެ. އޭނާގެ ލިޔުންތައް ވެގެންދިޔައީ އީރާނުގެ ޒުވާނުން ހުޅަނގުގެ އަޅުވެތިކަމުން ސަލާމަތްވެ، އެމީހުންގެ އަމިއްލަވަންތަކަން ހޯދުމަށް ލިބުނު އެންމެ ބޮޑު ހަތިޔާރަށެވެ.