އަފްޣާނިސްތާނުގެ ވެރިކަމަށް ތާލިބާނުން އަލުން އައިތާ ފަސް އަހަރު ފުރުނު އިރު، އެ ޤައުމުގެ އަންހެން ކުދިންގެ ތަޢުލީމީ ޙައްޤުތައް ފުރިހަމައަށް ނިގުޅައިގަނެވިފައިވާ އިރު، ފިރިހެން ދަރިވަރުންގެ ތަޢުލީމީ ފެންވަރާއި މަންހަޖަށްވެސް ބޮޑެތި އެނގުންތަކެއްވެ، ތަޢުލީމީ ނިޒާމު އެކީ ޚަރާބުވެގެން ގޮސްފައިވާ ކަމަށް ބައިނަލްއަޤުވާމީ ޖަމްޢިއްޔާތަކުންނާއި ތަޢުލީމީ މާހިރުން ބުނެއެވެ.
އދގެ އޭޖެންސީތަކުން ނެރުނު އެންމެ ފަހުގެ ރިޕޯޓުތަކުގައިވާ ގޮތުން، 2021 ވަނަ އަހަރުގެ އޮގަސްޓް މަހު ތާލިބާނުން ވެރިކަމާ ހަވާލުވި ފަހުން އަންހެނުންނާއި އަންހެން ކުދިންގެ ޙައްޤުތައް ހަނިކުރުމަށް 100 އަށްވުރެ ގިނަ އަމުރު ވަނީ ނެރެފައެވެ. މީގެ ތެރޭގައި ސާނަވީ ތަޢުލީމާއި މަތީ ތަޢުލީމު އަންހެނުންނަށް މަނާކުރުން ހިމެނޭއިރު، މިއަދު އަފްޣާނިސްތާނަކީ ޕްރައިމަރީ ލެވެލްއިން ފެށިގެން މަތީ ގްރޭޑްތަކަށް އަންހެން ކުދިން ކިޔެވުން ޤާނޫނީ ގޮތުން މަނާކޮށްފައިވާ ދުނިޔޭގެ ހަމައެކަނި އެކަނި މުސްތަޤިއްލު ޤައުމެވެ. އޭގެ ނަތީޖާއެއްގެ ގޮތުން 2.4 މިލިއަނަށްވުރެ ގިނަ އަންހެން ކުދިން ތަޢުލީމީ ނިޒާމުން ވަނީ އެއްކޮށް ބޭރުކޮށްލެވިފައެވެ.
ފިރިހެން ދަރިވަރުންގެ މަންހަޖަށް ގެނެވުނު ބަދަލުތައް
އަންހެން ކުދިންގެ ތަޢުލީމަށް ތައާރަފްކުރި ހުރަސްތަކުގެ އިތުރުން، ފިރިހެން ކުދިންގެ ސުކޫލުތަކުގެ މަންހަޖަށް ތާލިބާނުން ގެންނަމުންދާ ބަދަލުތަކުގެ ސަބަބުން ތައުލީމީ ފެންވަރު ވަރަށް ބޮޑަށް ދަށަށް ގޮސްފައިވާކަން ބައިނަލްއަޤުވާމީ އޮބްޒާވަރުން ފާހަގަކުރެއެވެ. ސައިންސާއި، ބައިނަލްއަޤުވާމީ އުސޫލުތަކަށް ކިޔަވައިދޭ މާއްދާތައް އުނިކޮށް، ދީނީ ވަކި ފިކުރަކަށް ބާރުއަޅާ މާއްދާތައް މަންހަޖުގައި ވަނީ ހިމަނާފައެވެ.
މީގެ އިތުރުން، ސުކޫލުތަކުގައި ފިރިހެން ދަރިވަރުންނާއި މުދައްރިސުން އަޅަންޖެހޭ ހެދުމުގެ ޤަވާއިދުތައް ހަރުކަށިކޮށް، ތާލިބާނުންގެ އުސޫލުތަކާ އެއްގޮތަށް ހެދުން އެޅުން ވަނީ މަޖުބޫރުކޮށްފައެވެ. ގާބިލު މުދައްރިސުން މަގާމުތަކުން ވަކިކޮށް، ދީނީ ތަޢުލީމު އެކަނި ހާސިލުކޮށްފައިވާ މީހުން މުދައްރިސުންގެ ގޮތުގައި ހަމަޖެއްސުމުގެ ސަބަބުން ކިޔަވައިދިނުމުގެ ފެންވަރު ވަރަށް ބޮޑަށް ދަށަށް ގޮސްފައިވާ ކަމަށް ރިޕޯޓުތައް ބުނެއެވެ.
އިޤްތިޞާދީ އަދި އިޖުތިމާޢީ ނޭދެވޭ އަސަރުތައް
ޔުނެސްކޯ އާއި ޔޫއެން ވިމެން އިން ނެރުނު ބަޔާންތަކުގައި ބުނެފައިވަނީ، އަންހެނުން ތަޢުލީމުންނާއި މަސައްކަތުގެ މައިދާނުން އެކީ ބޭރުކޮށްލުމުގެ ސަބަބުން ކުރިއަށް އޮތް ޖީލުތަކުގައި އަފްޣާނިސްތާނުގެ އިޤްތިޞާދަށް އިއާދަނުކުރެވޭވަރުގެ ބޮޑެތި ގެއްލުންތަކެއް ލިބޭނެ ކަމަށެވެ. މެޑިސިން، ނާސިން އަދި އެހެނިހެން ސިއްޙީ ދާއިރާތަކުން އަންހެނުން ތަމްރީނުކުރުން ހުއްޓާލާފައިވުމުން، މުޅި ޤައުމުގެ ސިއްޙީ ނިޒާމު ވެއްޓުމުގެ ނުރައްކާ ވަނީ ބޮޑުވެފައެވެ.
އަފްޣާނިސްތާނުގެ އާބާދީގެ 45 އިންސައްތައަށް ކާބޯތަކެއްޗާއި އިންސާނީ އެހީތެރިކަމަށް ބޭނުންވެފައިވާއިރު، އަންހެނުން އިސްކޮށް ތިބޭ އާއިލާތަކުގެ 88 އިންސައްތަ އުޅެމުންދަނީ އަސާސީ ނިއާޒުތައް ފުއްދައިނުދެވޭ ފަގީރު ހާލަތެއްގައެވެ.
ތާލިބާނުންގެ މި ހަރުކަށި ފިޔަވަޅުތަކާ މެދު ބައިނަލްއަޤުވާމީ މުޖުތަމަޢުން ކަންބޮޑުވުން ފާޅުކޮށް، އަންހެނުންގެ ތަޢުލީމީ ޙައްޤުތައް އަލުން އިއާދަކުރުމަށް ގޮވާލަމުންދިޔަ ނަމަވެސް، ތާލިބާން ސަރުކާރުން ބުނަމުންދަނީ އެއީ ޤައުމުގެ އިސްލާމީ ޝަރީޢަތާއި ސަގާފަތާ އެއްގޮތަށް ނިންމާފައިވާ ނިންމެވުންތަކެއް ކަމަށެވެ.
