ފާއިތުވި ދެ އަހަރު ދުވަހުގެ ތެރޭގައި މިސްރުގައި ދަރިން ވިހާ ނިސްބަތް ވަރަށް ބޮޑަށް ދަށަށް ގޮސްފައިވާކަން ތަފާސްހިސާބުތަކުން ދައްކައިފިއެވެ. ސަރުކާރުން ދެކޭ ގޮތުގައި މިއީ ޢާއިލާ ރޭވުމާއި، އަންހެނުން ބާރުވެރިކުރުވުމާއި، ޞިއްޙީ އަދި ހޭލުންތެރިކުރުމުގެ ޚިދުމަތްތައް ފުޅާކުރުމަށް ކުރެވުނު މުހިންމު މަސައްކަތްތަކުގެ ނަތީޖާއެވެ. މި ބަދަލު އައިސްފައިވަނީ 2027 ވަނަ އަހަރު އަންނަންވާއިރަށް ކޮންމެ އަންހެނަކަށް 2.1 ކުދިންގެ ނިސްބަތަށް ދަރިން ހޯދާ މިންވަރު ދަށްކުރުމަށް އަމާޒު ހިފައިގެން ސަރުކާރުން ތަންފީޒުކުރަމުންދާ ޤައުމީ ސްޓްރެޓެޖީގެ ދަށުންނެވެ.
މިސްރުގެ ތަރައްޤީގެ ޕްލޭންތަކަށް އޮތް އެންމެ ބޮޑު އެއް ގޮންޖެހުމަކީ މިސްރު އަންހެނުން ފަސޭހައިން ދަރިމައި ވުމެވެ. މިކަމަށް ޙައްލެއް ހޯދުމުގެ ގޮތުން، ދަރިން ހޯދާ ނިސްބަތް ދަށްކުރުމަށް ސަރުކާރުން ދަނީ ގިނަ ޕްރޮގްރާމްތަކެއް ހިންގަމުންނެވެ.
އޭގެ ތެރޭގައި ޞިއްޙީ ހުރަސްތަކަށް ދޭ ފަރުވާ ފުޅާކުރުމާއި، އަންހެން ކުދިންނަށް ތަޢުލީމު ދިނުމާއި، ގެއާއި ދުރަށް އަންހެނުން ގެންގޮސް ވަޒީފާގެ ބާޒާރުގައި އަންހެނުންގެ ޙިއްޞާ އިތުރުކުރުން ހިމެނެއެވެ. ޤައުމީ ސްޓްރެޓެޖީގެ އަމާޒަކީ ދަރިން ހޯދާ ނިސްބަތް އާބާދީ އިތުރު ކުރުމުގެ އާދައިގެ މަތިން ބަލާ އަންދާސާ ކަމަށްވާ 2.1 އަށް ތިރިކުރުމެވެ. މިއީ އާބާދީ އިތުރުވާ މިންވަރާއި ތަރައްޤީއާ ދެމެދު ހަމަހަމަކަމެއް ގެނައުމަށް މުހިންމު މިންގަނޑެކެވެ.
މިސްރުގެ ނޭޝަނަލް ޕޮޕިއުލޭޝަން ކައުންސިލްގެ ބައްދަލުވުމެއްގައި ބޮޑުވަޒީރު މުޞްޠަފާ މަދްބޫލީ ވަނީ، އާބާދީގެ މައްސަލަތައް ޙައްލުކުރުމަކީ ސަރުކާރުގެ އެޖެންޑާގައި އެންމެ އިސްކަންދޭ އެއް ކަންތައްކަން ފާހަގަކުރައްވާފައެވެ.
މި ބައްދަލުވުމުގައި ޞިއްޙަތާ ބެހޭ ވަޒީރު ޚާލިދު ޢަބްދުލްޣައްފާރު ހާމަކުރެއްވި ގޮތުގައި، 2023 ވަނަ އަހަރުގެ ނިޔަލަށް ކޮންމެ އަންހެނަކަށް 2.54 ކުދިންގެ ނިސްބަތުން ދަރިން ހޯދާފައިވާއިރު، 2025 ވަނަ އަހަރު ނިމުނުއިރު މި ނިސްބަތް ވަނީ 2.34 އަށް ދަށަށް ގޮސްފައެވެ.
މިސްރުގެ އާބާދީގެ ކޮންމެ 1000 މީހަކަށް އުފަންވާ ކުދިންގެ ނިސްބަތް ވެސް ވަނީ 2023 ވަނަ އަހަރުގެ 19.5 އިން 2025 ވަނަ އަހަރުގެ ނިޔަލަށް 18.1 އަށް ދަށަށް ގޮސްފައެވެ. އަންހެނުން އިޤްތިޞާދީ ގޮތުން ބާރުވެރިކުރުމަށް ކުރެވުނު މަސައްކަތުން، އަންހެނުންގެ މެދުގައި ވަޒީފާ ނެތް މީހުންގެ ނިސްބަތް 17.8% އިން 15.3% އަށް ދަށްވެފައިވާއިރު، ވަޒީފާ އަދާކުރާ އަންހެނުންގެ ނިސްބަތް ވަނީ 15.7% އިން 20.7% އަށް އިތުރުވެފައެވެ.
ސެންޓްރަލް އޭޖެންސީ ފޯ ޕަބްލިކް މޮބިލައިޒޭޝަން އެންޑް ސްޓެޓިސްޓިކްސް (ކެޕްމާސް) ގެ ރައީސް އަކްރަމް އަލްޖައުހަރީ ހާމަކުރެއްވި ގޮތުގައި، ފާއިތުވި 5 އަހަރު ދުވަހުގެ ތެރޭގައި ދަރިން ވިހާ ނިސްބަތް ވަނީ 18.2% ދަށްވެފައެވެ.
މިސްރުގެ ނޭޝަނަލް ޕޮޕިއުލޭޝަން ކައުންސިލްގެ ކުރީގެ ރެޕަޓުއަރ ޑރ. އާޠިފް އައްޝީތާނީ ވިދާޅުވި ގޮތުގައި، ދަރިން ވިހާ ނިސްބަތް ދަށްވަމުންދާތާ މިހާރު އެތައް އަހަރެއް ވެއްޖެއެވެ. 2014 ވަނަ އަހަރު ކޮންމެ އަންހެނަކަށް 3.5 ކުދިންގެ ނިސްބަތް އޮތް ނަމަވެސް، 2025 ގައި އެ އަދަދު 2.34 އަށް ވަނީ ދަށްވެފައެވެ. ނަމަވެސް މި ބަދަލު އަންނަ ދުވެލި ލަސްކަމަށާއި، ކޮންމެ އަންހެނަކަށް ދަރިން ލިބޭ ނިސްބަތުން (ތަފާސްހިސާބުގެ ނިސްބަތުން) ބައި ކުއްޖެއް މަދުވުމަށް ގާތްގަނޑަކަށް 4 ނުވަތަ 5 އަހަރު ނަގާކަމަށް އޭނާ ފާހަގަކުރެއްވިއެވެ.
ޑރ. އާޠިފް ފާހަގަކުރެއްވި ގޮތުގައި މިކަމުގެ މައިގަނޑު ސަބަބުތަކުގެ ތެރޭގައި އިޤްތިޞާދީ ޙާލަތާއި، ކައިވެނިކުރާ އުމުރު މައްޗަށް ދިއުމާއި، ކައިވެނިކުރާ ނިސްބަތް މަދުވުން ހިމެނެއެވެ. މީގެ އިތުރުން، އަންހެން ކުދިންނަށް ތަޢުލީމު ދިނުމަކީ ޅައުމުރުގައި ކައިވެނިކުރުން މަދުކޮށް، ޢާއިލާ ރޭވުމަށް ހޭލުންތެރިކަން އިތުރުކޮށްދޭ ކަމެކެވެ. އަންހެނުން ވަޒީފާގެ މައިދާނަށް ނުކުތުމާއި، ދިގު މުއްދަތަކަށް ބޭނުންކުރެވޭ ދޭތެރެ ދުރުކުރުމުގެ ވަސީލަތްތައް ބޭނުންކުރުން އިތުރުވުމަކީ ވެސް މި ނިސްބަތް ދަށްވުމަށް މެދުވެރިވި މުހިންމު ސަބަބުތަކެކެވެ. ކުރިން އަންހެނުންގެ މެދުގައި އޮތް ލިޔަންކިޔަން ނުދަތުމުގެ މައްސަލައަކީ ދަރިން ހޯދާ ނިސްބަތް ދަށްކުރުމަށް އޮތް ބޮޑު ހުރަހަކަށް ވީނަމަވެސް، ތަޢުލީމީ ފެންވަރު ރަނގަޅުވުމާއެކު އެކަން ބަދަލުވެފައިވާކަން އޭނާ ފާހަގަކުރެއްވިއެވެ.
ނަމަވެސް، ޑރ. އާޠިފް އިންޒާރު ދެއްވި ގޮތުގައި ދަރިން ހޯދާ ނިސްބަތް ދަށްވި ކަމުގައިވިޔަސް، އާބާދީ އިތުރުވުން ވަގުތުން ހުއްޓުމަކަށް ނާންނާނެއެވެ. އެއީ މިސްރުގެ މިހާރުގެ ޑެމޮގްރަފިކް އޮނިގަނޑު އޮތް ގޮތުން، އާބާދީގެ ތެރެއަށް އަދިވެސް ގިނަ އަދަދެއްގެ ކުދިން އުފަންވަމުން ދާނެތީއެވެ.
